by 
Η οστεοπόρωση είναι μία μεταβολική ασθένεια που επηρεάζει τα οστά, τα οποία γίνονται πιο εύθραυστα και αδύναμα, αυξάνοντας έτσι τον κίνδυνο καταγμάτων σε περίπτωση τραυματισμού. Επειδή η απώλεια οστικής μάζας εξελίσσεται σταδιακά και χωρίς ιδιαίτερα συμπτώματα, πολλοί άνθρωποι δεν γνωρίζουν ότι πάσχουν από οστεοπόρωση πριν κάνουν εξειδικευμένες απεικονιστικές εξετάσεις ή μέτρηση οστικής πυκνότητας, πάντα υπό την καθοδήγηση γιατρού.
Η διάγνωση βασίζεται στη διαβάθμιση της ποιότητας των οστών:
- Κανονικό: φυσιολογική πυκνότητα οστού
- Οστεοπενία: μειωμένη οστική μάζα
- Οστεοπόρωση
- Σοβαρή οστεοπόρωση και σημαντική απώλεια οστού
Η πρόληψη της οστικής απώλειας ή οστεοπόρωσης μπορεί να επιτευχθεί από όλους μέσω ισορροπημένης διατροφής (που προσαρμόζεται στις ανάγκες κάθε ατόμου), συστηματικής άσκησης με βάρη και ενδυνάμωση, αποφυγής καπνίσματος και υπερβολικής κατανάλωσης αλκοόλ, πρόληψης πτώσεων – ειδικά σε μεγαλύτερες ηλικίες – και τακτικής ιατρικής παρακολούθησης.
Ο ρόλος του φυσικοθεραπευτή είναι καθοριστικός, τόσο για όσους έχουν υγιή οστική πυκνότητα (με έμφαση στην πρόληψη), όσο και για άτομα με οστεοπόρωση, επικεντρώνοντας στην πρόληψη πτώσεων και την ενδυνάμωση του μυϊκού συστήματος. Ο φυσικοθεραπευτής στηρίζει το θεραπευτικό πλάνο πάνω στις οστικές μετρήσεις και τις εξατομικευμένες ανάγκες του κάθε ασθενούς.
Το προληπτικό πλάνο μπορεί να περιλαμβάνει ποικιλία ασκήσεων ενδυνάμωσης με αντιστάσεις και βάρη για όλες τις μυϊκές ομάδες, ασκήσεις ισορροπίας αλλά και εκπαίδευση μέσω σαφών οδηγιών. Αντίστοιχα, ένα άτομο με οστεοπενία ή οστεοπόρωση μαθαίνει να αποφεύγει πτώσεις και κατάγματα μέσα από ειδικές ασκήσεις ισορροπίας και ιδιοδεκτικότητας, τόσο σε επίπεδο όσο και σε ελεγχόμενα τροποποιημένο έδαφος. Δίνεται επίσης έμφαση στην ενδυνάμωση κορμού και κάτω άκρων, καθώς και σε πρακτικές οδηγίες για καθημερινές λειτουργίες, όπως το πώς σηκώνουμε τσάντες ή σκύβουμε με ασφάλεια.
Η άσκηση αποτελεί θεμέλιο στο θεραπευτικό πλάνο, αφού βοηθά στη βελτίωση και διατήρηση της οστικής πυκνότητας και της γενικής ποιότητας των οστών, κάτι που φαίνεται και στις επαναληπτικές εξετάσεις του ασθενούς.
Αρθρογραφία
Barker K. et al., “The Role of Physiotherapy in the Management of Osteoporosis & Bone Health,” Volume 25, September 2016, pp. e18–e19.
Delbaere K. et al., “Chapter 70 – Falls Prevention Interventions,” in *Osteoporosis* (Fourth Edition), 2013, pp. 1649–1666.
Föger-Samwald O. et al., “Osteoporosis: Pathophysiology and Therapeutic Options,” July 20, 2020, Vol. 19, pp. 1017–1037.
International Osteoporosis Foundation, 2026, https://www.osteoporosis.foundation/patients#they-live-with-osteoporosis
Marcus R. et al., Book: *Osteoporosis*, Fourth Edition, Published 2013, https://www.sciencedirect.com/book/edited-volume/9780124158535/osteoporosis#editors
Ελεονώρα Ρούσσου – Φυσικοθεραπεύτρια
